เปิดตัว Linux Kernel 7.3 ข่าวดีเกมเมอร์ VRAM น้อย

การเปิดตัวเคอร์เนลรุ่นใหม่มาถึงแล้วหลังจาก Linux 7.2 ประมาณสองเดือน โดยจุดดึงดูดที่สำคัญที่สุดในครั้งนี้คือเรื่องของประสิทธิภาพ

ไฮไลต์สำคัญอยู่ที่การเร่งความเร็วระบบไฟล์ การปรับปรุง Scheduler เพื่อการเล่นเกม และการลดค่า Latency สำหรับเวิร์กโหลดแบบเรียลไทม์ พร้อมด้วยการรองรับฮาร์ดแวร์ใหม่ๆ และการปรับปรุงรายละเอียดปลีกย่อยอีกหลายรายการ

แน่นอนว่าการเปิดตัวเคอร์เนลใหม่ทุกครั้งจะสมบูรณ์ไม่ได้หากขาด คำกล่าวจาก Linus Torvalds:

...ดูเหมือนจะไม่มีอะไรพิเศษเกิดขึ้นในช่วงสัปดาห์ที่ผ่านมา ดังนั้นตามที่คาดไว้ เวอร์ชัน 7.3 ตัวจริงจึงออกแล้ว และด้วยเหตุนี้พรุ่งนี้หน้าต่างการ merge สำหรับ 7.4 จะเปิดขึ้น ยกเว้นแต่ว่าผมอยู่ในช่วงพักร้อนประจำปีของครอบครัว ดังนั้นแทนที่จะเริ่ม merge อะไรเป็นอย่างแรกในตอนเช้า ผมจะใช้เวลาเกือบทั้งวันบนเรือและใต้น้ำ ผมจะกลับมา merge ต่อในช่วงบ่าย แต่ผมคาดว่าตารางเวลาของผมจะผิดปกติไปสักพัก

สำหรับคำว่า "ใต้น้ำ" นั้นน่าจะเป็นการที่ Torvalds อ้างถึงการดำน้ำลึก (scuba diving) ซึ่งเป็นหนึ่งในงานอดิเรกที่ไม่เกี่ยวข้องกับเรื่องไอทีเพียงไม่กี่อย่างของเขา

Linux 7.3: มีอะไรใหม่?

ไดรเวอร์ HSMP ของ AMD ในเวอร์ชันนี้รองรับโปรโตคอล v7 ซึ่งจำเป็นสำหรับโปรเซสเซอร์ Zen 6 Family 1Ah Model 80H โดยผู้ผลิต CPU กำลังเร่งวางรากฐานสำหรับชิปเหล่านั้นที่มีกำหนดเปิดตัวในเดือนมกราคม 2027

นอกจากนี้ ไดรเวอร์ PMF ยังเพิ่มการรองรับชิปตระกูลเดียวกัน พร้อมเพิ่มอินเทอร์เฟซ ioctl ใหม่เพื่อให้ข้อมูลตัวชี้วัดของอุปกรณ์แก่ระบบ

การปรับปรุงไม่ได้มีเพียงแค่ Zen 6 เท่านั้น เพราะเจ้าของ mini PC ที่ใช้ Ryzen AI Halo สามารถควบคุมแสงไฟของอุปกรณ์ผ่านเคอร์เนลได้แล้วด้วยไดรเวอร์ amd_halo_led ใหม่

ก่อนหน้านี้ การสลับไฟ LED เคยทำได้เฉพาะบนดิสโทรที่ใช้ Debian ของ AMD สำหรับอุปกรณ์นี้อย่าง Ryzen AI Developer Platform เท่านั้น

สำหรับผู้ที่ชอบปรับแต่งการใช้พลังงานของ CPU ไดรเวอร์ amd-pstate ได้เพิ่มฟีเจอร์ Dynamic EPP (Energy Performance Preference) ที่ผู้ใช้ต้องเลือกเปิดเอง (opt-in)

ฟีเจอร์นี้ช่วยให้เคอร์เนลปรับความต้องการพลังงานได้ยืดหยุ่นขึ้น โดยสามารถเปิดใช้งานได้ ต่อ core ของ CPU ผ่านการเลือก preference แบบ "dynamic" ภายใต้ governor แบบ powersave ซึ่งจากเดิมทำได้เพียงการสลับแบบทั้งระบบ

ด้านการ์ดจอ Radeon รุ่นเก่าก็ได้รับการปรับปรุงให้กู้คืนระบบจากการค้างของ GPU ได้ดีขึ้น โดย Timur Kristóf จาก Valve ได้ ปรับปรุงการ reset ใหม่ ให้เลือก reset เฉพาะ GFX block ที่จัดการงานกราฟิก โดยไม่แตะต้องหน่วยความจำกราฟิกเดิม

Natalie Vock วิศวกรอีกคนจาก Valve ได้พัฒนาประสิทธิภาพการเล่นเกมสำหรับการ์ดที่มี VRAM น้อย ซึ่งงานชิ้นแรกได้ถูกบรรจุลงใน Linux รุ่นนี้แล้ว

หลักการคือเมื่อ VRAM เต็ม เคอร์เนลจะย้ายข้อมูลที่ไม่สำคัญออกไปยัง RAM ของระบบเพื่อคืนพื้นที่ให้เกม ซึ่งจากการทดสอบด้วยชุด patch เต็มรูปแบบ พบว่าเกม Indiana Jones and the Great Circle สามารถ รันบนการ์ด 8GB โดยใช้หน่วยความจำไปถึง 9GB และยังเล่นได้ลื่นไหลดี โดยชุดคำสั่งนี้ถูกใช้งานแล้วใน SteamOS และกำลังทยอยนำเข้าสู่เคอร์เนลหลัก

ด้านการจัดการหน่วยความจำระบบ วิศวกรจาก ZTE พบว่าการค้นหาใน KSM ซึ่งทำหน้าที่รวมหน้าหน่วยความจำที่เหมือนกัน อาจถือ lock ไว้นานหลายร้อยมิลลิวินาทีจนแอปค้างเมื่อหน่วยความจำเหลือน้อย

การแก้ไข ของพวกเขาสามารถลดการหน่วงในกรณีเลวร้ายที่สุดจากการทดสอบ stress test จาก 705ms ลงเหลือต่ำกว่า 2ms

Wenchao Hao จาก Xiaomi ยังได้ จัดการปัญหาการหน่วงของ lock ใน zsmalloc ที่ใช้ใน zRAM และ Zswap โดยพบว่าประสิทธิภาพเพิ่มขึ้นสูงสุด 1.83 เท่าบน Raspberry Pi 4B และ 1.4 เท่าบนระบบ Intel 20-core

สรุปการเปลี่ยนแปลงที่น่าสนใจอื่นๆ:

• RISC-V รองรับ ส่วนขยาย ISA ใหม่ 11 รายการ และใช้ UEFI runtime services ในการจัดการระบบพลังงาน
• ชิป M3 Pro, Max และ Ultra ของ Apple ได้รับ การรองรับเบื้องต้นสำหรับการบูต Linux
• Intel Starfire ชิประดับอวกาศบนฐาน Panther Lake ได้รับ การปรับปรุงเพื่อรองรับ Linux เป็นครั้งแรก
• ไดรเวอร์ logitech-hidpp รองรับการตั้งค่าปุ่มเมาส์และคีย์บอร์ดรุ่นใหม่ผ่าน HID++ 2.0
• ไดรเวอร์ hid-steam รองรับ Steam Controller รุ่นปี 2026
• Lenovo ThinkPad รองรับฟังก์ชัน USB-C Restricted Mode Security บน Linux แล้ว

สำหรับรายละเอียดเชิงลึกเกี่ยวกับ scheduler และการปรับปรุง latency สามารถติดตามได้ใน บทความพรีวิว ของเรา

เริ่มใช้งานได้อย่างไร?

Ubuntu 26.10 เป็นวิธีที่ง่ายที่สุดในการเข้าถึง Linux 7.3 หรือสามารถรออัปเดตบน Fedora Workstation และ Arch Linux ในเร็วๆ นี้

นอกจากนี้ยังสามารถติดตั้ง Linux kernel mainline ล่าสุดบน Ubuntu ได้ด้วยตนเองหากยอมรับความเสี่ยงได้ แต่ควรสำรองข้อมูลสำคัญก่อนดำเนินการทุกครั้ง